Miếu NĂM ÔNG

Sách tư liệu tham khảo liên quan đến họ Trương
Trả lời
Hình đại diện của người dùng
Trương Quang Thông
Quản lý Nội dung
Quản lý Nội dung
Bài viết: 871
Ngày tham gia: T.Tư Tháng 3 02, 2011 11:49 pm
Họ tên đầy đủ: Trương Quang Thông
Địa chỉ: Phường Thống Nhất- TP Biên Hòa- Đồng Nai
Họ Trương quê gốc ở: Quảng Ngãi
Điện thoại: 0903989432
Yahoo: denro_bium
Đến từ: Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai
Liên hệ:

Miếu NĂM ÔNG

Gửi bài gửi bởi Trương Quang Thông » T.Năm Tháng 3 28, 2013 11:43 pm

Miếu NĂM ÔNG - phường Bửu Hòa ( TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai)
Miếu Năm Ông.jpg
Miếu Năm Ông

Miếu Năm Ông có tên chữ là: Ngũ Công Quan Đế Miếu (五公關帝廟). Nằm ở thôn trung của làng Bình Long, khu vực Xóm Bánh Phồng, (nay là số K2/173 Khu Phố I, Bửu Hoà). Ngôi miếu toạ lạc hướng mặt xuống dòng sông Đồng Nai hiền hoà, cách đường lộ lối 700m. Lịch sử hình thành ngôi miếu này vẫn còn là một ẩn số, mà tất cả căn cứ đều không còn gì sót lại, chỉ biết miếu là nơi thờ Quan Thánh cùng năm vị khác của người Hoa.

Ngôi miếu này thuộc sở hữu tư nhân, trước đây của gia đình ông Trương Văn Kiếm được truyền từ nhiều đời trước, từ khi Ông Kiếm mất truyền lại cho con cháu đến đời cô Nguyễn Thị Diệu (cháu ngoại) cũng đã hơn ba đời. Theo tài liệu dịch thuật của ông Xã Rèn do ông Huỳnh Văn Đồng cung cấp thì bản sắc phong của Miếu Năm Ông có nội dung tạm như sau:

"Năm Bính Tý (1836), Đệ Thập Niên, Minh Mạng thứ 17, TRƯƠNG VĂN TÍNH Thống Chế Đô Đốc, Phó Vệ Binh Chánh Phẩm."

Ngôi miếu được xây chữ Đinh, kiểu nhà Trính loại ba gian hai chái, được lợp ngói âm dương, xung quanh và phía thảo bạt trước được xây tường gạch có lan can. Chánh điện có trang thờ tượng Quan Công và hình của 4 vị gồm: Châu Xương, Quang Bình, Trương Tiên và Vương Thiên Quân. Hai bên tả hữu thờ Thánh Mẫu và Phật Bà Quan Âm.

Phía trước chánh điện có bàn tiền án xây bằng gạch thờ Lão Tử, bên trái có tượng một vị tướng tay cầm cương ngựa và tượng thần mã kế bên. Bên ngoài sân miếu có hai miếu nhỏ ở hai bên tả hữu và một bia đá nhỏ có nội dung: Thái Sơn Thạch Cảm Đường (泰山石敢堂) phía gần bậc xuống sông, đây có thể là tên nguyên thuỷ của ngôi miếu này.

Ngay cạnh bến nước có một cây da khá lớn đã có từ rất lâu đời, ở góc phải của bến có một miếu nhỏ hơn thờ các cô hồn. Lễ Vía lớn nhất diễn ra vào 24 tháng 6 Âm lịch và Lễ Thí Thực vào tháng 7 Âm lịch cùng với Lễ Tống Gió.

Theo lời kể của những người quanh vùng, trước đây ngôi miếu này gọi là Miếu Ông, nhưng chỉ thờ tấm tranh chữ không có tượng hình và một bản sắc phong giờ đã thất lạc. Sau những năm 1975, một số người Hoa ở vùng Chợ Đồn và một bộ phận chủ thương người Hoa ở chợ Cầu Muối (Sài Gòn) dựng tượng và tranh ảnh năm ông, từ đó gọi là Miếu Năm Ông.

Theo những tài liệu về bản sắc phong, cùng với nội dung phiến đá ở phía gần bậc lên xuống bến sông và nghiên cứu về hình dáng của ngôi miếu, đây có thể là hình dáng của một ngôi từ đường, thờ tự của một dòng họ, hơn là miếu mạo. Tuy nhiên căn cứ về ngôi miếu này đều chỉ mang tính suy đoán, không thể tránh khỏi nhiều sai sót và quan điểm chủ quan. Song đây cũng như một di tích cổ xưa còn sót lại tại làng Bình Long, góp phần vào việc bổ sung nguồn sử liệu về sự hình thành vùng đất Bình Long.
Trang thờ nơi gian chính của Miếu Năm Ông.jpg
Trang thờ nơi gian chính của Miếu Năm Ông
Bia đá Thái Sơn Thạch Cảm Đường.jpg
Bia đá Thái Sơn Thạch Cảm Đường (泰山石敢堂)

NGUỒN: TỪ MỘT NHÀ NGHIÊN CỨU THÀNH VIÊN CỦA HỘI ÁI HỮU BIÊN HÒA
Bạn không được cấp phép để xem tập tin đính kèm trong bài viết này.
Cuộc đời chỉ là một giấc mộng !

Hình đại diện của người dùng
Trương Quang Thông
Quản lý Nội dung
Quản lý Nội dung
Bài viết: 871
Ngày tham gia: T.Tư Tháng 3 02, 2011 11:49 pm
Họ tên đầy đủ: Trương Quang Thông
Địa chỉ: Phường Thống Nhất- TP Biên Hòa- Đồng Nai
Họ Trương quê gốc ở: Quảng Ngãi
Điện thoại: 0903989432
Yahoo: denro_bium
Đến từ: Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai
Liên hệ:

Re: Miếu NĂM ÔNG

Gửi bài gửi bởi Trương Quang Thông » T.Năm Tháng 3 28, 2013 11:48 pm

Dấu Tích Lịch Sử CHỢ ĐỒN CŨ - Phường Bửu Hòa
________________________________________
CHỢ ĐỒN CŨ
Đám cưới đi ngang qua Chợ Đốn Cũ thời xa xưa.jpg
Đám cưới đi ngang qua Chợ Đốn Cũ thời xa xưa

Chợ Đồn là tên gọi rất quen thuộc mỗi khi nhắc đến Bửu Hòa. Nguyên chợ toạ lạc tại làng Bình Long, trên một khoảng đất trũng, gần sát sông, chạy dọc hai bên Miễu Bà Ngũ Hành xuống tận bến sông. Theo cuốn Biên Hòa Sử Lược Toàn Biên - Quyển 1- Trấn Biên Cổ Kính của Lương Văn Lựu, chợ trước đây có tên là Chợ Lò, đến năm 1776, khi quân Tây Sơn do Nguyễn Lữ cầm đầu dùng thuỷ quân và chiến thuyền tiến đánh Gia Định, lấy được thành Sài Côn, đặt tư khẩu để kiểm soát. Nơi đây, thuở đó chưa có làng Bình Long, khu Chợ Lò chỉ là nhóm chợ nhỏ vài người mua bán và trao đổi hàng hoá ven lưu vực sông Phước Long (Đồng Nai).

Quân Tây Sơn đã xây ở đây một đồn luỹ làm tư khẩu canh gác, sau đó dân cư đến ngày một đông hơn và nhóm chợ ngày càng phát triển quy mô rộng lớn hơn. Năm Mậu Tuất (1778), Nguyễn Ánh đánh úp và giành lại được Trấn Biên, quân Tây Sơn thất bại, dường như những người dân nơi đây, vẫn còn chút quyến luyến và dành tình cảm đặc biệt cho quân Tây Sơn, đã đặt tên Chợ Đồn và tên ấy tồn tại, vang vọng mãi cho đến hôm nay.

Song song với căn cứ vừa kể trên lại có thêm một nguồn tài liệu truyền miệng giải thích về tên gọi Chợ Đồn. Đó là, khi thực dân Pháp tiến chiếm Nam Kỳ năm 1858 đã xây một đồn luỹ ở khu vực này, người dân quanh vùng thấy thuận tiện nên đã đến quanh đồn luỹ nhóm họp chợ và tên Chợ Đồn xuất hiện từ đó. Nguồn cứ liệu này được nhận định vì sau khi
hoàn thành hai chiếc cầu Rạch Cát và Cầu Gành, người Pháp cho xây dựng một nhà lồng chợ bằng sắt ngay khu vực Chợ Đồn Cũ, từ chỗ sân khấu hát (võ ca) ở trước Miễu Bà cho đến tận sát bên sông, mục đích là tạo dựng bộ mặt thương mại cho khu vực này ngày càng sầm uất và phát triển hơn.

Nói đến lịch sử hình thành Chợ Đồn thì theo những tư liệu về tên gọi cũng nhận thấy được Chợ Đồn xuất hiện khá lâu đời và có trước khi hình thành làng Bình Long, có lẽ khi khu vực Chợ Đồn phát triển cực thịnh thì cư dân tụ họp về nơi đây và các vùng lân cận buôn bán nên hình thành Làng Bình Long. Theo nhận định về địa lý, khu vực Cầu Gành bây giờ là vùng nước xoáy, lại chảy xiết, tàu bè qua lại đều rất nguy hiểm, còn khu vực Nông Nại Đại Phố (Cù Lao Phố) lại là thương cảnh sầm uất, thời điểm đó thì chưa có Cầu Gành, hoạt động qua lại giữa Bửu Hoà, Cù Lao Phố và Biên Hoà rất khó khăn. Thêm nữa, khi trước chưa có Đập Trị An nên dòng sông Đồng Nai chảy rất siết, việc giao lưu không thuận lợi.

Để có thể qua lại buôn bán với Nông Nại Đại Phố dân Bửu Hoà phải sử dụng thuyền và chèo xuôi theo dòng nước, họ chọn từ bến sông Chợ Đồn Cũ chèo thuyền qua thương cảng của Nông Nại Đại Phố ở chổ Thất Phủ Cổ Miếu (Chùa Ông) hiện nay. Vì vậy Chợ Đồn là một vị trí địa lý thuận tiện nhất.

Sau năm 1862, Pháp đã thực thi xong hệ thống hành chính trên khắp Nam Kỳ. Tại Bửu Hoà, nhà hội Bửu Hoà Công Sở được lập ra ở mặt trước của Chợ Đồn, phần giáp ranh với đường Bùi Hữu Nghĩa. Ngày nay, nhà hội không còn nữa, sau bao năm thay đổi bây giờ là cơ sở công quyền. Trước đây, khu vực hai bên Chợ Đồn Cũ phố xá sầm uất, san sát nhau, nhà xây theo kiểu phố Tàu, một số nhà ba gian mái ngói âm dương.

Nghe các vị cao niên kể lại, những năm 1925, khu vực phía trên chợ bán các mặt hàng chạp phô với các thương gia có tiếng như: Chú Di, Chú Dũ, Bà Ba Vạn… giáp với Miễu Bà là tiệm thuốc Bắc của ông Hoạch, gần đó cũng có ba căn phố thuộc hội quán của các bang người Trung Hoa như Bang Phúc Kiến, Tiều Châu, Quảng Đông, Hẹ…phụng vụ Thất Phủ Cổ Miếu (Chùa Ông bên Cù Lao Phố). Gần sát khu vực bờ sông có một con mương nhỏ, kế đó có một nhà vuông sát bến sông làm chợ cá, buôn bán các loại cá đồng. Góc xẻo ngay chân Cầu Gành là vựa cá lớn của Bà Bồn, ghe đậu tấp nập lên tận bến sông Chợ Đồn cũ.

Những năm Nhật đánh chiếm Đông Dương, trong giai đoạn này Chợ Đồn không còn sầm uất như xưa, buôn bán nhỏ lẻ, toàn chợ chỉ có một thớt thịt… Có tích xưa ông bà kể lại nhằm giải thích sự lụi tàn của Chợ Đồn, vào năm nào không nhớ, có một con mang chạy lạc qua trước nhà hội là khu vực Chợ Đồn cũ, kêu tiếng tác, tác, tác… Người xưa cho rằng "mang lạc thì mạt làng" từ do nhiều điềm xui rũi đã khiến Chợ Đồn ngày càng thưa thớt không còn sầm uất như xưa.
1612013235053506.jpg
Khu nhà lồng sắt dấu tích Chợ Đồn Cũ còn lại ngày nay

Có thể sau đợt trùng tu năm 1945, nhà hội Bửu Hoà Công Sở xoay mặt ra đường lộ thì chợ cũng được di dời sang địa thế mới do nhu cầu buôn bán và sự phát triển dân cư cùng sự nâng tầm hoạt động kinh tế. Chợ Đồn được dời sang khu vực như hiện nay, diện tích lớn hơn và cũng gần trung tâm giao dịch hơn. Nghe kể lại khu vực chợ bây giờ xưa kia là gò cát, trên gò có một cây xộp lâu năm tàn rất to rễ già rũ xuống, xung quanh gốc xộp chỉ là cát trắng, không có cây cỏ gì mọc, ở phía vòng ngoài thì cây giang mọc thành bụi và bao quanh vùng gò cao. Khu vực này người dân vào hái đọt xộp (ăn có vị chua chua) và có lời đồn khu vực này có ma và có cọp dữ.

Thời gian 1954, quân đội Cao Đài đã chọn khu vực Chợ Đồn làm căn cứ quân sự (hiện nay còn dấu tích là chùa Cao Đài). Sau đó người dân phải họp chợ nhóm ở khu vực chợ cũ phía sau nhà hội Bửu Hoà để buôn bán và tên gọi Chợ Đồn Cũ xuất phát trong thời gian này. Mãi sau 1956 – 1957, Chợ Đồn được trao trả lại người dân dời về buôn bán lại bình thường
và phát triển như ngày nay.

Từ những năm được dời sang địa thế mới, Chợ Đồn đã qua nhiều lần sữa chữa, chợ có hai mặt thông vào bên trong lồng chợ, một cửa chính ở mặt tiền đường Tỉnh Lộ 16 (Bùi Hữu Nghĩa) và một mặt giáp với đường Quốc Lộ 1A, cổng chợ này bên trên có hàng chữ CHỢ BỬU HOÀ, hai bên trụ cổng có câu đối cũng khá lâu: "Đông Tiến Xã Hội – Cải Tiến Dân Sinh".
Trụ Cổng Chợ Bửu Hoà khi dọn qua khu chợ mới gần Chợ Đồn Cũ.jpg
Trụ Cổng Chợ Bửu Hoà khi dọn qua khu chợ mới gần Chợ Đồn Cũ (Trước trụ này là cổng chính, nhưng sau đó Chợ Đồn Mới lại trùng tu thêm 1 lần nữa, cổng này thành cổng phụ)

Đến năm 2002 chợ được đại trùng tu và có diện mạo khang trang với tên Chợ Bửu Hoà. Những người dân quanh vùng và kể cả dân Biên Hoà đều quen gọi với tên thân thương Chợ Đồn. Như nhắc nhớ một quá khứ của cha ông từ thuở dựng làng lập ấp trên vùng đất này.

http://forum.dongnai.org/dong-nai-xua-n ... u-hoa.html
Bạn không được cấp phép để xem tập tin đính kèm trong bài viết này.
Cuộc đời chỉ là một giấc mộng !

Hình đại diện của người dùng
Trương Quang Thông
Quản lý Nội dung
Quản lý Nội dung
Bài viết: 871
Ngày tham gia: T.Tư Tháng 3 02, 2011 11:49 pm
Họ tên đầy đủ: Trương Quang Thông
Địa chỉ: Phường Thống Nhất- TP Biên Hòa- Đồng Nai
Họ Trương quê gốc ở: Quảng Ngãi
Điện thoại: 0903989432
Yahoo: denro_bium
Đến từ: Thành phố Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai
Liên hệ:

Re: Miếu NĂM ÔNG

Gửi bài gửi bởi Trương Quang Thông » T.Bảy Tháng 3 30, 2013 8:43 am

Giới thiệu Chùa Ông - Biên Hòa

Chùa Ông còn được gọi là Thất Phủ cổ miếu, một ngôi chùa được xem là xưa nhất ở Nam bộ. Chùa tọa lạc trên một sở đất rộng thuộc xã Hiệp Hòa, TP Biên Hòa, tỉnh Đồng Nai. Thất Phủ cổ miếu được gọi là chùa Ông vì vị thần được thờ chính ở đây là Quan Công – vị thần tượng trưng cho trung, hiếu, tiết, nghĩa… Chùa Ông ở đây còn có tên nữa là Miếu Quan Thánh Đế. Chùa được dựng vào năm 1684, gắn liền với quá trình khai hoang mở cõi vùng đất Biên Hòa. Sau đó, do chiến tranh tàn phá, ngôi chùa gần như bị hư hại hoàn toàn. Đồng bào người Hoa ở đây mới góp tiền trùng tu lại ngôi chùa này vào các năm 1817, 1868 và 1894.
Chùa ông.jpg
Ngôi chùa là một kiến trúc xưa khá tiêu biểu với kiểu hình chữ khẩu, gồm có hai công trình phụ hai bên, được gọi là đông lang và tây lang. Phía trước ngôi chùa là một khoảng sân rộng, sạch sẽ được bao bọc bởi một hàng rào kiên cố. Bên ngoài là con sông Đồng Nai hiền hòa chảy. Bờ sông có rất nhiều cây cổ thụ, tán rộng, phủ mát cả mặt sân. Tường chùa được xây theo kiểu không tô, lộ ra nhiều viên gạch chồng lên nhau. Mái chùa lợp ngói âm dương màu đỏ thắm, đầu mái có gắn ngói ống thanh lưu ly. Trên mái nóc là cả một công trình điêu khắc độc đáo với các tượng gốm men xanh của thợ gốm Cây Mai (Chợ Lớn) xưa về các đề tài như hát bội, hát tuồng, múa hát cung đình, tượng ông Nhật bà Nguyệt… Thêm vào đó, các tạo tác bằng đá ở mặt tiền chùa do thợ đá Bửu Long tạc tạo nên kiểu thức đặc trưng cho kiến trúc Minh Hương trên vùng đất Biên Hòa.

Bên trong chùa được chia làm ba khu vực: tiền điền, trung điện và chính điện, cùng với rất nhiều cây cột gỗ to, tròn, đen bóng cùng nhau nâng đỡ mái nóc. Xung quanh các cột đó có nhiều câu đối và hoành phi mà nội dung là ca tụng uy danh của Quan Công.

Bên trong ngôi chùa còn có rất nhiều bao lam, võng, lọng được chạm khắc hết sức công phu và những họa tiết được trang trí đẹp nhưng cũng đầy tính tôn nghiêm. Các bức chạm khắc này thể hiện được những cảnh sinh hoạt của người Hoa thuở xưa, như: gánh nước, đốn củi… Và những con vật trong tứ linh được chạm khắc xen lẫn hoa văn con tôm, con cua, con cá… cũng hết sức tinh xảo và sinh động.

Gian chính điện, nơi có tượng thờ Quan Công. Tượng ông được đặt trong khánh thờ, khánh thờ được trang trí rất lộng lẫy, phỏng theo mô típ lưỡng long tranh châu. Tượng Quan Công mặc áo gấm xanh, ngồi oai vệ trên ngai thờ. Hai bên là Quan Bình và Châu Xương chầu hầu. Hai gian thờ kế bên là hai khánh thờ thờ Thiên Hậu Thánh Mẫu và Kim Hoa nương nương. Ngoài ra, trong chùa còn có các gian thờ Phật Mẫu Chuẩn Đề, Quan Âm, Địa Tạng Vương Bồ Tát, Bao Công, Thần Tài… thờ các con vật linh, như: rồng, hổ…
Hằng năm, chùa có rất nhiều ngày lễ lớn như: vía Ông, vía Bà, lễ Vu Lan… trong những lần lễ, vía đó, chùa thu hút rất nhiều khách thập phương đến chiêm ngưỡng và cúng bái. Đặc biệt, đây cũng là một điểm tham quan du lịch lý tưởng của du khách trong nhiều năm qua.

Có thể nói, chùa Ông ở Biên Hòa, Đồng Nai là một công trình kiến trúc xưa độc đáo thể hiện văn hóa người Hoa ở Nam bộ. Ngoài giá trị văn hóa, tín ngưỡng, còn có giá trị về mặt lịch sử: đây là một ngôi chùa gắn liền với sự định cư đầu tiên của cộng đồng người Hoa ở Nam bộ vào giữa thế kỷ XVII đã được Nhà nước xếp hạng di tích cấp quốc gia.
Bạn không được cấp phép để xem tập tin đính kèm trong bài viết này.
Cuộc đời chỉ là một giấc mộng !

Trả lời